Wat is Kleureneconomie?

De Kleureneconomie is een systeem dat de plaats van geld in onze huidige maatschappij kan innemen. Ook de belangrijkste normen en waarden die bij het kapitalisme horen worden daarbij omgedraaid. We gaan op zoek naar balans en stabiliteit, niet naar groei. Eerlijkheid en transparantie zijn essentieel voor het succes. De deelnemers zijn verantwoordelijk voor hun gedrag en hun bezit. De eigen verantwoordelijkheid komt in de plaats van het bezit. Ook voorkomt dit eigen-verantwoordelijkheids-principe het ontstaan van een machtspiramide. Een relatief kleine verandering is dat rente niet kan bestaan. Dit komt doordat een aantal natuurwetten diep zijn ingebouwd in de kern van de kleureneconomie.

Inleiding

Tal van organisaties zijn al jaren bezig voor een andere economie. Op 26 september 2008 zijn zij uitgenodigd bij Vóór de Verandering, onder de noemer Gemeenschappelijke Grond. Al 22 organisaties staan op de deelnemerslijst. Het bijzondere is dat ze allemaal hetzelfde willen, maar wel op een andere manier. Toch zijn er volop overeenkomsten. In dit artikel geven we een samenvatting van de Kleureneconomie, gevolgd door een overzicht van de belangrijkste verschillen en overeenkomsten met de ideeën en werkwijze van een aantal andere organisaties.

Grondleggend bewustzijn

De Kleureneconomie is een systeem dat de plaats van geld in onze huidige maatschappij kan innemen. Ook de belangrijkste normen en waarden die bij het kapitalisme horen worden daarbij omgedraaid. We gaan op zoek naar balans en stabiliteit, niet naar groei. Eerlijkheid en transparantie zijn essentieel voor het succes. De deelnemers zijn verantwoordelijk voor hun gedrag en hun bezit. De eigen verantwoordelijkheid komt in de plaats van het bezit. Ook voorkomt dit eigen-verantwoordelijkheids-principe het ontstaan van een machtspiramide. Een relatief kleine verandering is dat rente niet kan bestaan. Dit komt doordat een aantal natuurwetten diep zijn ingebouwd in de kern van de kleureneconomie.

Wetten van energie en materie

Het kapitalistisch model houdt geen rekening met de recycling van materie die plaatsvindt in ecosystemen. Het is niet essentieel voor deelnemers om alles te recyclen. Lozen in water of lucht is de normaalste zaak van de wereld voor industrie en automobilist. Weliswaar raken afvalstoffen verloren, maar zij zijn hun waarde (in geld) dan al kwijt. Geen automobilist neemt nog verantwoordelijkheid voor het uitlaatgas dat hij 100km terug op de snelweg heeft uitgestoten. Terwijl die benzine toch zeker wel zijn bezit was. Bij de verbranding heeft hij zich de zuurstofmoleculen uit de atmosfeer toe-geëigend om het resultaat ter plekke uit te stoten, met als enige doel de energie los te maken uit de verbinding van koolwaterstoffen. Geen gebruiker van het kapitalisme die zich hiervan bewust is. En het is ook geen probleem,want hij wordt er ook niet financieel op afgerekend. Zie daar het ontstaan van het broeikaseffect. In het kapitalisme heerst een essentieel gebrek aan bewustzijn van de kringloop van materie. Het komt nu pas op gang met de introductie van het concepten als Cradle 2 Cradle en permacultuur, die de de wetten van recycling en energie in hun werkwijze integreren. Die wetten zien er alsvolgt uit:

In principe moet alles worden gerecycled. Dit geldt zowel voor producten van die biologisch kunnen worden afgebroken, zoals GFT-afval, als voor technische producten. Deze moeten zo worden ontworpen dat ze eenvoudig uit elkaar kunnen worden gehaald en dat elk onderdeel apart ook weer te recyclen is.

In deze hele cyclus probeer je zo min mogelijk energie te gebruiken. Bij voedings- en brandstofproducten probeer je zoveel mogelijk energie van de zon op te vangen en vast te houden. Je energiegebruik zou niet hoger moeten zijn dan dit zonne-inkomen.

Rekenen in 3D

Deze twee regels delen de wereld op in drie eenvoudige dimensies.

In de eerste plaats is er de energie. We bedoelen niet direct brandstofproducten of voedingsmiddelen, maar de energie zelf die in deze producten zit. De energie-dimensie wordt aangeduid met de kleur Rood.

Naast energie bestaat de wereld uit materie. Het principe van recycling geeft aanleiding tot een verdeling van deze materie in twee groepen: die materie die wel wordt gerecycled en die materie die uit haar (natuurlijke) levenscyclus is geraakt. We geven deze dimensies aan met de kleuren groen en blauw.

Essentieel aan deze opdeling is dat de deelnemer een “fout” niet meer kan compenseren met een extra winst op een andere plek. Hier volgt extreem voorbeeld, dat niet helemaal klopt met de werkelijke praktijk.

Stel u heeft een tomatenkwekerij en u verkoopt de tomaten in het Ruhrgebied. Om de tomaten een extra boost te geven voert u ze met een NPK-mengsel, ofwel kunstmest. Het kost vrij veel energie om dit te produceren en de stoffen die gebruikt worden worden met veel moeite gewonnen. Ook spoelt een flink deel ervan gewoon weg in het afvalwater, dat u daardoor ook moet lozen. Om de kunstmest in te kopen moet u veel Rood en ook nog Blauw betalen. Ook het water koopt u in tegen Groen maar u moet het voor Blauw lozen, want het is onbruikbaar geworden. Ook het aardgas waarmee u de kas stookt kost een aanzienlijke hoeveelheid Rood en Blauw. De tomaten brengen van zichzelf maar een klein beetje Rood op. Ook ontvangt u er Groen voor, maar natuurlijk niet meer dan hun eigen gewicht. Aan het eind van het jaar houdt u een flink tekort aan Rood en Blauw over. Hiermee is de onbalans in uw werkwijze ook in de economische cijfers een feit geworden. U komt wellicht tot de conclusie dat u wel in balans kunt komen door de tomaten voortaan op een andere wijze te telen. In plaats van kunstmest en aardgas met tomaten stapt u over op andere soorten in het koude seizoen, tomaten in de zomer en gebruikt u micro-organismen om de planten sterker te maken. Door deze andere werkwijze kunt u uw kleuren in balans brengen, door ook uw eigen water te recyclen en niet meer energie gebruikt dan uw zonne-inkomen.